พิมพ์ >>  

นิวโรบิคส์(Neurobic):ศาสตร์ใหม่บริหารสมองให้แข็งแรง


คุณเคยลืมกุญแจรถ กระเป๋าสตางค์  แว่นตา หรือโทรศัพท์มือถือหรือไม่
คุณขับรถบนทางด่วนแล้วขับเลยทางลงหรือเปล่า  จอดรถในที่จอดแล้วหารถไม่เจอ หรือจำชื่อเพื่อนสนิทไม่ได้ ไปจ่ายตลาดแล้วจำไม่ได้ว่าจะซื้ออะไร  
คุณคงคิดว่าคุณอายุมากความจำไม่ดี  มีความผิดปกติในสมองของคุณแล้วใช่ไหม  

จริง ๆ แล้ว  คุณอาจจะปกติอยู่ก็ได้...

อากาศร้อน นอกจากสมองจะล้า บางครั้งยังทำให้
ความสามารถและความคิดสร้างสรรค์ลดน้อยลง " นิวโรบิคส์" โปรแกรมบริหารเซลล์สมองให้ตื่นตัวสดชื่น มีชีวิตชีวาอยู่เสมอ เสมือน การฝึกยิมนาสติกให้กับสมอง การหลีกหนีความจำเจเป็นแก่นแท้ของแนวคิดนิวโรบิคส์ เพราะการทำอะไรแบบเดิมซ้ำ ๆ จะทำให้สมองเกิดความรู้สึกเบื่อหน่ายได้ ฉะนั้นจึงควรแสวงหาอะไรใหม่ ๆ ทำบ้าง แม้เพียงเล็กน้อย แต่ก็สามารถช่วยให้เซลล์ประสาท เกิดความผ่อนคลายหายเครียดได้

Neurobics คืออะไร
Neurobic ( นิวโรบิคส์) คือ ระบบอย่างหนึ่งที่มีลักษณะเฉพาะเกี่ยวกับการบริหารสมอง
โดยใช้ประสาทสัมผัสทั้งห้า ร่วมกับอารมณ์ความรู้สึกในการทำกิจวัตรประจำวันรูปแบบใหม่
เพื่อช่วยกระตุ้นเซลล์สมองให้มีสุขภาพดี คิดค้นขึ้นโดยศาสตราจารย์ลอว์เรนซ์ ซี คาทซ์ ,
(Lawrence C. Katz, Ph.D) ศาสตราจารย์ด้านประสาทวิทยาศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์
มหาวิทยาลัยดุค ประเทศสหรัฐอเมริกา

เดิมมีความเชื่อว่าเมื่อสมองพัฒนาสมบูรณ์จะถูกใช้งานไปเรื่อย ๆ จนล่วงเข้าวัยผู้ใหญ่เซลล์สมอง
จะลดลง และไม่สร้างขึ้นใหม่ เป็นสาเหตุให้เกิดโรคสมองเสื่อมในวัยชรา แต่ปัจจุบันค้นพบแล้วว่า
หากรู้จักใช้สมองอย่างต่อเนื่อง และกระตุ้นถูกวิธี เซลล์ประสาทจะแตกแขนงทดแทนส่วนที่ศูนย์เสียไป
ความจำจึงดีได้แม้อายุมากขึ้นแล้วก็ตาม

สมองของมนุษย์ประกอบด้วยเซลล์ประสาทมากมาย
  แต่ละเซลล์ประสาทจะมีแขนงออกจากตัวเซลล์
ซึ่งแขนงเหล่านี้ทำหน้าที่ในการรับและส่งสัญญาณประสาทไปยังเซลล์ต่าง ๆ รอบ ๆ เซลล์ประสาท
เพื่อให้การทำงานของสมองเป็นไปตามปกติ  

โดยปกติ   มนุษย์มีการเจริญเติบโตของเซลล์ประสาทจนถึงอายุ 5-6 ปี   หลังจากนี้จะไม่มีการเพิ่ม
จำนวนของเซลล์ประสาท   แต่สามารถเพิ่มจำนวนของแขนงเซลล์ประสาทได้ไปตลอดชีวิต   ทำให้มี
การเชื่อมโยงของเซลล์ประสาทมากขึ้น   ซึ่งการเพิ่มจำนวนของแขนงเซลล์ประสาทนั้นเกิดขึ้นจากการเรียนรู้  
ถ้าเรามีการเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ มากขึ้น   ก็จะมีการแตกแขนงของเซลล์ประสาทมากขึ้นไปจนตลอดอายุขัย  
เปรียบเซลล์ประสาทเหมือนต้นไม้   ยิ่งอายุมากขึ้นยิ่งมีการแตกกิ่งก้านสาขามากขึ้น   ดังนั้น  
ถ้าเรามีการเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ อยู่ตลอดเวลา   ไม่ทำอะไรซ้ำซาก   จะเป็นการกระตุ้นให้สมองมีการแตกกิ่งก้าน
สาขาเพิ่มขึ้น   การทำงานของสมองจะดีขึ้น   ไม่เสื่อมถอย
  เนื่องจากเมื่ออายุมากขึ้นจำนวนเซลล์ประสาทจะลดลง  
ไม่สามารถเพิ่มจำนวนได้อีก

การที่จะทำให้สมองทำงานได้ตามปกติจึงจำเป็นที่จะต้องฝึกสมองให้มีการเรียนรู้อยู่ตลอดเวลา
 
นำไปสู่ทฤษฎีการออกกำลังกายสมอง   หรือ  Neurobic  Exercise
  ซึ่งนักชีวประสาทวิทยาชาว
สหรัฐอเมริกา ได้ค้นพบวิธีการออกกำลังกายสมอง   เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของสมอง  
การฝึกทักษะสมองนี้ ทำให้ร่างกายแข็งแรง ด้วยการขยับกล้ามเนื้อหลาย ๆ ส่วน มาประยุกต์กลาย
เป็นวิธีบริหารสมองที่ใช้ประสาทสัมผัสไปกระตุ้นกล้ามเนื้อสมองหลาย ๆ ส่วนให้ขยับและตื่นตัว
ทำให้แขนงเซลล์ประสาทแตกกิ่งก้านสาขา เซลล์สมองสื่อสารกันมากขึ้น เกิดการเรียนรู้สิ่งใหม่
สมองแข็งแรงขึ้น

ยิ่งใช้ชีวิตแบบเดิมมากเท่าไร สมองก็ไม่ได้ใช้งานมากเท่านั้น เพราะสมองจดจำรูปแบบพฤติกรรมได้แล้ว
เช่น ถ้าคุณขับรถไปทำงานตามเส้นทางที่คุ้นเคยทุกวัน สมองจะใช้ประสาทส่วนเดิม อาจทำให้เซลล์ประสาท
บริเวณนั้นแข็งแรง แต่ก็ลดทอนประสิทธิภาพของเซลล์ประสาทส่วนอื่น ( เพราะไม่ได้ออกกำลังคิด)
ถ้าลองเปลี่ยนเส้นทางไปทำงาน คุณจะรู้สึกตื่นเต้นในการจดจำเส้นทาง ผู้คนหรือร้านค้าที่ขับผ่าน

และเชื่อเถอะว่าขณะนั้นสมองหลายส่วนกำลังมีกิจกรรมร่วมกัน ทำงานประสานกันเต็มที่
เพื่อเชื่อมโยงเซลล์ประสาทส่วนอื่นรูปแบบใหม่ มีการหลั่งสาร “ นิวโรโทฟินส์ ” ซึ่งเป็นอาหารสมองมากขึ้น
เซลล์สมองแข็งแรงขึ้น ตามหลักนิวโรบิคส์สมองจึงโหยหาประสบการณ์แปลกใหม่เหนือการคาดหมาย
เพื่อการเติบโตนั่นเอง

นิวโรบิคส์ สามารถทำได้ทุกที่ , ทุกเวลาในรูปแบบที่สนุก และง่ายต่อการปฏิบัติ ซึ่งจะช่วยกระตุ้น
ระบบประสาทและ การส่งต่อทางกระแสประสาทที่ไม่ค่อยได้ใช้งานให้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
และช่วยให้สมองของคุณแจ่มใสและแคล่วคล่องว่องไวขึ้น  
เราสามารถทำ Neurobic Exercise ได้อย่างไร


พยายามใช้ประสาทสัมผัสของคุณอย่างน้อยหนึ่งอย่างในการทำกิจวัตรประจำวัน เช่น
• ลองใส่เสื้อผ้าโดยไม่ลืมตา
• สระผมโดยไม่ลืมตา
• ใช้สายตาและท่าทางในการสื่อสารแทนการใช้คำพูดบนโต๊ะอาหาร

ลองใช้ประสาทสัมผัสสองอย่างให้ทำงานร่วมกัน เช่น
• ฟังเพลงและสูดดมกลิ่นของดอกไม้ไปพร้อม ๆ กัน
• ฟังเสียงฝนตกพร้อมกับเคาะนิ้วมือ
• จ้องมองก้อนเมฆและปั้นดินน้ำมันไปพร้อม ๆ กัน

เปลี่ยนแปลงกิจวัตรประจำวัน เช่น
• เดินทางไปทำงานด้วยเส้นทางใหม่
• ใช้มือข้างที่ไม่ถนัดในการรับประทานอาหาร
• ลองช้อปปิ้งในร้านใหม่ที่ไม่เคยเข้า

คุณสามารถบริหารสมองด้วย Neurobic Exercise ได้ทุกที่ ทุกวัน เช่น
- กิจวัตรประจำวัน

• แปรงฟันด้วยมือข้างที่ไม่ถนัด
• เปลี่ยนแปลงลำดับเวลาในการทำกิจวัตร เช่น เดิมอาบน้ำก่อนรับประทานอาหาร ก็เปลี่ยนเป็น
รับประทานอาหารก่อนอาบน้ำ เป็นต้น

ที่ทำงาน
• สลับตำแหน่งสิ่งของที่อยู่บนโต๊ะทำงาน
• โทรไปหาเบอร์ประจำโดยสูดดมกลิ่นหอม เช่น สูดดมกลิ่นส้มก่อนโทรหาเจ้านาย

ที่ซุปเปอร์มาร์เก็ตและตลาดสด
• หลับตา , สูดกลิ่น แล้วลองทายดูว่าเป็นผลไม้ชนิดไหน , ขนมยี่ห้ออะไร
• ลองหยิบสินค้าชนิดใหม่ ๆ มาดูรายละเอียด

คุณอยากมีอาการหัวใสคิดอะไร " ปิ๊ง ปิ๊ง" ตอนทำงานทุกครั้งหรือเปล่า ?
จริง ๆ แล้วไม่มีใครอยากบื้อไบ้รับประทานหรอก เวลาเจอโจทย์ยาก ๆ หรือแม้แต่คำถามง่าย ๆ

อย่างนี้เราลองมาบริหารสมองกันดูซิว่าจะได้ผลตามที่คาดหวังหรือเปล่า

การบริหารสมองนั้นแบ่งออกได้เป็น 4 กลุ่มท่าเกิดอะไรขึ้นหลังบริหารสมอง

พึงระลึกเสมอว่า
  การออกกำลังกายสมอง   ไม่สามารถทำให้สมองของคุณเหมือนสมองคนอายุ 20 ปี
แต่ทำให้การทำงานของสมองมีประสิทธิภาพมากขึ้น   เปรียบเสมือนคุณออกกำลังกาย ไม่สามารถทำ
ให้คุณเป็นหนุ่มสาวขึ้น   แต่ทำให้ร่างกายคุณแข็งแรง   ป้องกันโรคภัยไข้เจ็บได้